Konum
Anasayfa > Benim Rotam > Rüzgar Yönleri ve Beaufort Skalası

Rüzgar Yönleri ve Beaufort Skalası

Rüzgar havanın hareketi ile oluşan meteolojik olaydır. Hava yer değiştirirken rüzgar meydana gelir.  Rüzgarlar Yatay ve Dönen olarak ikiye ayrılırlar. Rüzgar Yönleri ve Beaufort Skalası başlıklı bu yazı umarız meraklısına fayda sağlar.

Yatay rüzgarlar havanın Yüksek Basınç (YB) ile, Alçak Basınç (AB) arasındaki yer değişimi esnasında meydana gelirler. Dönen rüzgarlar ise fırtına ve hortumlardır. Hava bulutun altında dünyanın dönüşüne ters dönerek oluşurlar.

Rüzgar Yönleri

Rüzgarların estikleri yönlere göre isimleri vardır. Açık denizde esen rüzgar gerçek rüzgardır. Rüzgar yönleri bize rüzgarın karakteristik özelliklerini verir. Pusuladan faydalanarak belirlediğimiz yönler bize barometre ve termometre ile birlikte hava tahmini yapmamıza yardımcı olur.

  • Pusulada 000° de kerteriz alınan rüzgar: Yıldız
  • Pusulada 045° de kerteriz alınan rüzgar: Poyraz
  • Pusulada 090° de kerteriz alınan rüzgar: Gün Doğusu
  • Pusulada 135° de kerteriz alınan rüzgar: Keşişleme
  • Pusulada 180° de kerteriz alınan rüzgar: Kıble
  • Pusulada 225° de kerteriz alınan rüzgar: Lodos
  • Pusulada 270° de kerteriz alınan rüzgar: Gün Batısı
  • Pusulada 315° de kerteriz alınan rüzgar: Karayel

Rüzgarı etkileyen Faktörler:

Rüzgara etki eden faktörler basıncın mesafeye göre değişimi , Coriolis Kuvveti , Sürtünme Kuvveti ve Merkez Kaç Kuvvetidir.

1-Basınç havayı Yüksek Basınç’tan Alçak Basınç’a doğru taşır ve basıncın mesafeye göre değişimini ne kadar hızlı ise rüzgarın şiddetininde o kadar artacağına işarettir.

Basınç gradyen büyüklüğünü görebilmek için bakmamız gerekenler şunlardır;

a: Barometre hızla inip çıkması ,
b: İzobarların sıklaşması ,
c: YB ile AB arasındaki basınç farkı 10 mb’den fazla ise AB‘ye yaklaştıkça Rüzgar kuvvetlenir.

Açık denizde gerçek rüzgara doğru yüzümüzü dönüp sağ kolumuzu açarız, sağ kolumuzun parmaklarını gösterdiği yerin 10° gerisi “Alçak Basınç” merkezini gösterir. Yada esen rüzgarın yönüne 100 eklediğimizde ise yine Alçak Basınç merkezini buluruz.

Örnek: Rüzgar 45° esiyorsa Alçak Basınç merkezi 145°‘dir. Seyir yaptığınız bölgede basıncın düşmesi rüzgarın şiddetleneceğine işarettir. Böyle durumlarda barometre yarım saatte(30dak) 1 kez mutlaka kontrol edilmelidir.

2- Coriolis Kuvveti: Dünyanın dönmesi sonucu oluşan ve havayı Kuzey Yarı Kürede (KYK) sağ, Güney Yarı Kürede (GYK) sola doğru saptıran kuvvettir.
3- Sürtünme Kuvveti: Rüzgarın yönü ve hızına etki eder.Bu durumda unutmamalıyız ki denizde sürtünme sıfıra yakındır bir başka deyiş ile “Denizin freni yoktur.”
4- Merkez kaç kuvveti: Dönme hareketi sonucu oluşan ve havayı merkezden dışarı doğru savuran kuvvettir.

Rüzgarın Özellikleri

Yön ve hızının birlikte söylenmesi Rüzgarın Şiddetidir. Sözel raporlarda pusula yönleri veya yerel isimleri kullanılır. Önce ana yön sonrasında ara yönü söylenir. Örnek NNW , SSE
Rüzgarların esme süresi ve esme sayısı ile rüzgarların frekansları belirlenir. Esme süresi kaç saat süreyle ve kaç kuvvet estiğidir. Esme sayısı bir mevkide hakim rüzgarın hangi yönden en fazla estiğidir birimi % olarak gösterilir.
Örnek oalrak İstanbul’da % 70 Poyraz eser.

Rüzgar ve rüzgarların oluşturduğu dalgalar geldiği yön ile isimlendirilir.
Rüzgarın esme hızı knot olarak söylenir.
Knot’un kuvvete çevrimi için: Kuvvet  =  knot’a 10 ekleyip 6‘ya böleriz.
Örnek : 20 knot hızla esen rüzgar için hesap yaparsak 20+10=30 30/6= 5 bu durumda 20 knot esen rüzgar 5 kuvvetinde havaya denk gelecektir.

Beaufort (Bofor) Rüzgar Skalası: Rüzgarın şiddeti , denizdeki dalga durumu ve dalga yüksekliğine göre yapılmış olan skaladır. Anonemetre icat edilmemişken İngiliz Amiral Sir Francis Beaufort tarafından bulunmuş, ve donanma gemilerinde kullanılmıştır. Günümüzde denizciler tarafından kullanılmaktadır.

BoforRüzgar HızıDalga YüksekliğiBelirtileriRüzgar Hızı
Knot
0Sakin0mDeniz düzdür1
1Hafif
Esinti
0.2mSu üstünde hafif , buruşmalar oluşur.1 – 3
2Hafif Rüzgar0.2 – 0.5mKüçük dalgacıklar belirginleşir4 – 6
3Hafif Rüzgar05 – 1mDalgaların tepesinde köpükler belirginleşir7 – 10
4Mutedil Rüzgar1 – 2mKöpükler sıklaşır, Dalgalar genişler11 – 16
5Sert
Rüzgar
2 – 3mBeyaz köpükler artar17 – 21
6Kuvvetli Rüzgar3 – 4mDalgalar büyümeye başlar22 – 27
7Kuvvetli Rüzgar4 – 5.5mKöpükler rüzgar yönünde uçuşur.28 – 33
8Fırtına5.5-7.5mDalgalar genişler ve köpükler iz bırakır.34 – 40
9Kuvvetli Fırtına7 – 10mBüyük dalgalar iyice ortaya çıkar41 – 47
10Ağır Fırtına9 – 12.5mYüksek dalgalar birbiri üzerine kırılır48 – 55
11Çok Şiddetli
Fırtına
11 – 16mÇok yüksek dalgalar oluşur, görüş azalır56 – 63
12Orkan15m ve fazlasıDeniz beyaza bürünür64

Anemometre

Rüzgarı teknelerde hangi yönden ve kaç şiddetinde estiğini gösteren cihazlardır. Tekne/gemi direklerinin tepesine monte edilen sabit anemometre ile el de kullanılan portatif anemometreler piyasada mevcuttur.

Sinoptik Haritalar

Meteorolojik bilgileri içeren ve her gün güncellenen haritalarda anlık Basınç alanlarını , İzobarları , Rüzgar şiddeti ve Rüzgar yönünü belirten haritalardır. Rüzgar şiddeti knot cinsinden verilir.

Windguru, Weatherforcast ve Poseidon genel olarak hava durumu bilgileri almada tercih edilen sitelerdir.

Erkan ÖZ
Avukat Erkan ÖZ - ÖZ Avukatlık Ofisi 05325139918 - erkanoz07@gmail.com Bahçelievler Mah. 5006 Sok. No:1 K:2 D:3 Manavgat / Antalya
https://www.erkanoz.com

Sizin görüşünüz nedir?

Top